gwara / Potrawy Cieszyńskie / Poleśniki 

Poleśniki to sóm taki placki s drożdży, lebo ze ziymnioków, kiere sie przipiyko s wyrchu a s dołu. Po obu strónach sie dowo listek kapusty, a poleśnik je tak wielki jako tyn kapuściany listek. Poleśniki majóm kolor spolóny i żółtawy, wóniajóm ciastym drożdżowym a duszónóm kapustóm, sóm miynkki czasym polywo sie jich wrzawym mlykiym. Poleśniki mogóm aji wóniać stopiónym masłym, a cukrym s kurzicóm, lebo strykami ze ziymnioków s aromatym s kapusty. Poleśniki sie piykło dycki na żniwa, dożynki (jako nejważniejsze jodło), na jesiyń jak sie szło do pola, na szkubaczki, a na łuskaczki. Kiejsi hań downij sie nie robiło żodnych kanapek – ludzie tego nie znali, gaździnki piykły poleśniki.


Poleśniki - kiejsi sie jich jodało miasto kanapek

Kole Cieszyna poleśniki sie robiło s ciasta drożdżowego s żarnówki, lebo s mółki gryskowej. Mółki s pszynicy było dycki dojść. Obili dobrze rosło w Beskidach Ślónskich, bo tukej je dobry klimat a dobro ziymia. W goraliji było inakszy – ziymia była gorszo, a klimat zły, tóż miasto mółki gaździnki – Górolki robiły trzicieline, kiero była ajnfachowo i sie jóm wartko robiło. Ziymnioki sie sadziło w goraliji uż dwiesta roków tymu, a mianowało sie jich modrzoki, rużoki, sałacioki, lebo lipcówki. Ziymnioki sie dowało prawie dlo każdego jodła – na Cieszyńskij Ziymi sie jich jadło kupa. Poleśniki czy sie jich piykło w goraliji, czy w Cieszynie, lebo na jakij inkszej dziedzinie, dycki sie jich dowało na listek kapusty. Ty listki kapusty sie targało w lecie, lebo zaros na jesiyń. W piekarszczoku, lebo w trómbie poleśniki sie piykło trzi sztwierci godziny, a trzeja było sie dziwać esi sóm dobrze wypieczóne. Jak uż były upieczóne to liści same odlazowały, a placki sie wycióngało s trómby łopatóm i dowało na stół. Liści sie odtargowało i dowało krowóm. Po żniwach dycki było dojść obilo i mółki s pszynice, a potym na dożynki sie piykło kupa poleśników, a nejlepsze były taki masne poleśniki. Na dożynki u bogatszych gazdów w Beskidach sie piykło poleśniki ze syrym i dowało na poczynstne chłopóm, a babóm kierzi u takigo gazdy wyrobiali. Liści s kapusty były nejlepsze gor na jesiyń, jak uż kapusta była zdrzało – ty liści były wielkucne, a aji pieknie wyrośnióne. Trzicieline na poleśniki sie robiło tak samo, jako gor na stryki, ale zalywało sie jóm wrzawym mlykiym, potym sie jóm mazało ciynko na listek kapusty, przikrywało sie to drugim s wyrchu i piykło po jednej a potym po drugij strónie. Ciepłe poleśniki sie dowało na glinianóm miske, loło sie jich śmietónkóm i suło cukrym, lebo poloło sie jich kapke miodym, a czasym posuło biołym syrym. Nejlepsze poleśniki to były ty, kiere sie piykło w piekarszczoku. Poleśniki sie mianowały aji poliźniki i były kapke podobne do amoletów. Recepis na nich był taki: trzeja było srobić ciasto s pszynnej krupice i ze skiszczónego mlyka, dowało sie do niego kapke soli i mazało sie go na liści s kapusty. Potym sie go dowało na łopate i piykło w piekarszczoku. Poliźniki szło aji piyc w rurze, lebo na blasze, ale nie były uż taki rumiane, jako ty, kiere były pieczóne w piekarszczoku. Jadło sie jich ze śmietónkóm. Poliźniki jedli ludzie po dołach i piykli jich s mółki pszynnej, a Górole jedli poleśniki s trzicieliny, bo mieli wiyncyj ziymnioków, jako obilo.  
 
Copyright ©2007 by Tomasz Sochacki
Kreator Stron www