gwara / Opowiadania / Kuminiorze 

KUMINIORZE (Staszka s Bogumina)
Przigoda piyrszo

Gaździno rano wykludzała koze na pole i przibiła na kulik. Wychybała gnój s chlywka i nałożyła nowej słómy. Potym szła do chałupy za swojóm robotóm. Były żniwa, a hyc był wielki, tak chciała w połednie koze wydojić i skludzić jóm do chlywka. Wziyna gornek, siedła na stołek i zaczyna dojić, a tu w ćmawym kóncie chlywka cosi wielkigo czornego sie ruszo i mamrze: „To uż ani we chlywku wyspać sie nie dajóm”. Baba sie przenaramnie slynkła, gornek s mlykiym ji wypod s rynki, kopła do stołka, wyskoczyła s chlywka i wrzeszczy: „Ratunku dioboł w chlywku leży”. A chlywek zaryglowała. Na taki wrzask stejizbiocy sie zeszli s kijami, widłami. Tyn śmiylszy pómału chlywek otwiyroł, a tu s chlywka kuminiorz wylos i prawi: „wyboczcie, ludkowie, jo był tym dzisiejszym hycym tak stropióny, a jak żech w chlywku widzioł tóm czystym słóme, to mie skusiło legnónć se i spoczywać, a że mi było przijymnie, bo w chlywku był chłódek, tak żech sie i sdrzymnył”. Wszyjscy kuminiorza dobrze znali, tóż ze śmiychym sie rozeszli do swojich chałup.

Przigoda drugo
Pore dni przed Godnymi Świyntami Jewka pieknie obleczóno, narychtowane do wyjścio, prawi Franckowi: „Idym na autobus, jadym pómóc Hance w obchodzie”. Bo jako to bywo, ludzie przed Świyntami przeogrómnie kupujóm, tak se dziołucha mo co obracać. Ty zajś uwyndź to miynso s kormika, co je na trokach, w izbeczce se zegrzyj obiod, a w chałupie moc nie szmatłej, bo uż móm na Świynta wszyjstko wygruntowane. Wieczór dej królikóm, zawrzij aji kury, a hajcuj w chałupie, coby było ciepło kiej przidym na spadek. Nó, i poszła. Francek wyndziuł miynso we wyndzoku, co był s cegieł – tako budka postawiono w zogrodzie. Do izbeczki przistawiónej przi stole se uż przed czasym, tak coby Jewka nie widziała schowoł pół litra ostrej i dwa piwa, coby przi wyndzyniu mioł co popijać. Dziyń był bez wiatru, tóż sie dobrze wyndziło.W połednie zgrzoł gulasz, zjod s chlebym i wszyjstko sie staroł robić tak, jako mu baba przikozała. Ku wieczoru uwyndzóne miynso wycióngnył s wyndzoka powiesiul na żerdzi coby wychłodło ,po kónsku pokrowoł nożym, posjodoł i czynszowoł sie gorzołkóm, a zapach świyżej wyndzónki sie rozchodziuł po dziedzinie. –‘’Tak co, szmakuje, szmakuje?„ prawi kuminiorz , kiery naros sie zjawiuł na placu. Franckiym to szkubło i prawi: No co wy tu robicie tak wieczor?”-„Na byłech u Bonnczkule piec wymiatać, bo chce na Świynta piyc kołocze, tóż żech sie tam zdzierżoł, a ni ma to żodno sknera baba, zapłaciła, poczynstowała i eszcze mi dwa piwa dała na chodnik”- chwoluł sie kuminiorz. Tu Frankowi prziszło chynć na piwo i pozwoł kuminiorza do izbeczki. Nakroł świyżo wyndzónego boczku, podjodali, piwko popijali, a dopili też pół litra ostrej, ale chynć na pijatyke ich nie opujściła. Francek sie spómnioł, że Jewka mo w kuchyni w kredynsie poczynstunek dlo gości, co przidom we Świynta. Po kolanach sie czołgoł s pola aż do kuchyni, coby nie namarasiuł, ale pół litra ni mog nónść hónym, zajś kuminiorzowi sie zdało, że gazda tam je jakosi dłógo, było mu też aji zima, toż sie szeł podziwać, co tyn Francek tam tak długo robi. Nie wiedzioł, że je wygruntowane, toż też jaki buciory mioł, tak wlos do kuchynie, a Francek to pół litra naszeł tóż siedli za stół, popijali, że Francek na przikazy Jewki zapómnioł. Było im razym wiesioło, że sie chycili tańcowanio i zaśpiywali se tez ‘’Gorzołeczko, ciotko moja…’’ Ani sie nie nazdali , jak sie wtańcowali aż do sypialni, a że gorzołka ni ma woda, w głowie sie im zaczło kryncić, nogi plóntać, aż rómbli sobóm oba na czyste, pieknie wyścielane pierziny i zmordowani gorzołkóm i tańcym w usnyli w legierze. Uż sie na dobrze zećmiło, a tu ku chałpie idzie Jewka. Uż s daleka widzi ze sie s kumina nie kurzi, tóż se też hned pomyślała: „Isto tyn mój ożrały siedzi w aryndzie. No doczkej se ty, jo ci wytrzym wzrok, jak przidziesz” .Prziszła na plac miynso wisi na żerdzi, dwiyrze do chałupy odewrzite, a jak wlazła do izdy, mało jóm nie porazilo. Złojść jóm dopadła, naszła mietłe prynciónke i biła chłopów głowa nie głowa. Kuminiorz tyn uciyk, a Francek tej nocy społ w izbeczce przistawiónej przi stodole.



 
Copyright ©2007 by Tomasz Sochacki
Kreator Stron www